يك واحد ساده بىدغدغه و همه فهم و همگانى را اصل ثابت مسلم در نظر مىگيرند ، و فروعى را كه پيش مىآيد بدان اصل مىسنجند . و چون سؤال از تجسيم يعنى تقدير شىء مجسم است و معصوم دو بعد آن را به يك اندازه بيان فرموده است بعد سوم آن نيز به همين اندازه هر يك از دو بعد نام برده برابر با هم است . اين ميزان تجسيم كه مجسم شود مقدار آب كر معلوم مىگردد يعنى مجسمى كه هر يك از اقطار ثلاثة آن كه طول و عرض و عمق آن است سه وجب و نيم است و مكسر اين اقطار اصل معيار مقدار كر است . سپس هرگاه حجم آبى كه مثلا عمق آن از سه وجب و نيم كمتر بود بايد هر يك از طول و عرضش آن نقصان را جبران كند تا مكسر آن 7 / 8 42 وجب گردد . و يا حجم آب به شكل استوانه بود بايد مقدار حجم آب آن از معيارى كه اصل مقدار كر است كمتر نبوده باشد ، و على هذا القياس در بواقى اشكالى كه براى حجم آب روى مىآورند . لذا آگاه و آشناى بدين اصل مسلم و قاعده مضبوط و محكم چون صاحب شرايع در تحديد كر فرموده است : الكر ما كان كل واحد من طوله و عرضه و عمقه ثلاثة أشبار و نصفا . و چون علامه حلى در مختلف فرمود : الظاهر أن الاشبار يراد ضرب الحسّاب فيها يكون حد الكر تكسير اثنين و اربعين شبرا و سبعة أثمان شبر . « 1 » و چون شيخ بهائى در الحبل المتين فرموده است : ان المساحة المبحوث عنها هنا

--> ( 1 ) . صفحه 4 ، ط رحلى .